Trả lời nhanh
Quản lý tồn kho hiệu quả dựa trên 3 việc: mọi hàng ra vào kho đều có phiếu, đặt mức tồn tối thiểu để nhập hàng kịp lúc, và kiểm kê định kỳ để so số đếm thực tế với sổ sách. Chênh lệch phải được ghi bằng phiếu điều chỉnh có người duyệt, không sửa thẳng số tồn.
Hàng hoá thường là tài sản lớn nhất của cửa hàng và doanh nghiệp thương mại. Quản lý tồn kho lỏng lẻo dẫn tới hai cái giá: tiền chôn vào hàng tồn quá nhiều, hoặc hết hàng đúng lúc khách cần. Tệ hơn là hàng mất dần mà không ai biết mất ở khâu nào.
Bài này đưa ra cách làm thực tế cho doanh nghiệp nhỏ: từ ghi phiếu kho, đặt tồn tối thiểu, kiểm kê định kỳ tới các chốt chặn chống thất thoát.
Vì sao tồn kho trên sổ thường lệch với thực tế?
Những nguyên nhân hay gặp:
- Xuất hàng cho khách, cho chi nhánh khác hoặc dùng nội bộ mà không lập phiếu.
- Nhận hàng nhà cung cấp không đếm lại, thiếu hàng vẫn ghi đủ.
- Hàng hỏng, hết hạn bị bỏ đi nhưng không ghi xuất huỷ.
- Một người vừa giữ kho vừa tự sửa số tồn, không ai kiểm tra chéo.
- Bán hàng ở quầy và ở kho ghi ở hai nơi khác nhau, cuối ngày nhập tay lại.
Phần lớn chênh lệch không đến từ trộm cắp mà từ thao tác thiếu chứng từ. Vì vậy chốt chặn đầu tiên là quy trình, không phải camera.
5 nguyên tắc quản lý tồn kho cho doanh nghiệp nhỏ
- Không phiếu, không xuất nhập. Mọi hàng vào ra đều có phiếu nhập, phiếu xuất hoặc phiếu chuyển kho, ghi rõ lý do.
- Tách người lập và người duyệt. Thủ kho lập phiếu, quản lý xác nhận. Phiếu đã xác nhận không sửa, muốn huỷ thì ghi phiếu đảo.
- Không cho xuất âm. Khi tồn không đủ, hệ thống nên chặn để lộ ra lỗi nhập liệu ngay, thay vì để số âm kéo dài.
- Đặt tồn tối thiểu. Mỗi mặt hàng chủ lực có một mức tối thiểu, xuống dưới mức thì nhắc nhập hàng.
- Kiểm kê định kỳ. Đếm theo lịch cố định và xử lý chênh lệch bằng phiếu điều chỉnh.
Ví dụ: một cửa hàng bán 300 mã hàng có thể chia làm 3 nhóm. Nhóm bán chạy và giá trị cao kiểm mỗi tuần, nhóm trung bình mỗi tháng, nhóm còn lại mỗi quý.
Kiểm kê thế nào để số liệu đáng tin?
Luật Kế toán 2015 yêu cầu đơn vị kế toán kiểm kê tài sản vào cuối kỳ kế toán năm và trong một số trường hợp khác như chia tách, sáp nhập, giải thể. Ngoài lần bắt buộc đó, doanh nghiệp nên kiểm kê thường xuyên hơn để phát hiện sai lệch sớm.
Một buổi kiểm kê gọn có thể theo 6 bước:
- Chọn thời điểm ít giao dịch, tạm dừng nhập xuất ở khu vực đang đếm.
- Chụp lại số tồn trên sổ tại thời điểm bắt đầu.
- Chia nhóm đếm theo kệ hoặc khu vực, mỗi nhóm 2 người: một người đếm, một người ghi.
- Đếm lại những mặt hàng lệch lớn trước khi kết luận.
- Lập phiếu điều chỉnh cho phần chênh lệch, ghi nguyên nhân nếu tìm được.
- Quản lý duyệt phiếu, sau đó số tồn mới được cập nhật.
Ví dụ: sổ ghi 120 hộp sữa, đếm thực tế 117 hộp. Phiếu điều chỉnh giảm 3 hộp, kèm ghi chú "nghi hỏng do vận chuyển, chờ đối chiếu với phiếu nhận hàng". Lần sau, nhóm nhận hàng sẽ được nhắc đếm kỹ hơn.
Hàng có hạn dùng và hàng có serial
Với thực phẩm, mỹ phẩm, thuốc, nên quản lý theo lô và hạn dùng. Nguyên tắc phổ biến là hết hạn trước xuất trước, giúp giảm hàng hết hạn nằm trong kho. Với điện thoại, máy móc, nên ghi số serial để tra nguồn nhập và thời hạn bảo hành khi khách mang hàng tới.
UliWork giúp quản lý tồn kho ra sao?
Module Kho của UliWork được thiết kế theo đúng các nguyên tắc trên:
- Nhiều kho theo chi nhánh, xem tồn theo thời gian thực.
- Phiếu nhập, xuất, chuyển kho, điều chỉnh và kiểm kê, đánh số tự động. Phiếu đã xác nhận không sửa, huỷ bằng dòng đảo nên lịch sử luôn còn nguyên.
- Mặc định chặn xuất khi tồn không đủ.
- Kiểm kê chụp tồn sổ lúc lập phiếu, khi xác nhận tự so với số đếm và sinh phiếu điều chỉnh.
- Đặt tồn tối thiểu theo từng kho, xuống dưới mức thì gửi cảnh báo và gợi ý đặt hàng.
- Quản lý lô, hạn dùng theo nguyên tắc hết hạn trước xuất trước, cảnh báo lô sắp hết hạn trong 30 ngày (chỉnh được). Tra serial và bảo hành.
- Giá vốn tính theo bình quân gia quyền di động, đơn bán trừ kho và vào báo cáo mà không phải nhập lại.
Tồn kho đầu kỳ có thể nhập từ tệp Excel qua mục Nhập dữ liệu. Nếu bán ở quầy, bạn dùng UliPOS trên máy tính bảng hoặc điện thoại, đơn bán trừ thẳng vào kho của UliWork. Muốn biết nhanh "mặt hàng nào sắp hết", hãy hỏi trợ lý AI Fen bằng lời.
Khi đơn bán đã xuất kho, bước tiếp theo là xuất hoá đơn, xem bài hoá đơn điện tử theo Nghị định 123. Danh sách đầy đủ các phần có ở mục Module.
Câu hỏi thường gặp
Bao lâu nên kiểm kê kho một lần?
Luật Kế toán yêu cầu kiểm kê cuối kỳ kế toán năm. Trong vận hành, nên kiểm hàng bán chạy và giá trị cao hằng tuần hoặc hằng tháng, hàng còn lại theo quý.
Phát hiện chênh lệch khi kiểm kê thì làm gì?
Đếm lại để chắc chắn, sau đó lập phiếu điều chỉnh có ghi nguyên nhân và cho quản lý duyệt. Không sửa thẳng số tồn trên sổ.
Có nên cho phép bán khi tồn kho âm không?
Không nên để mặc định. Tồn âm thường là dấu hiệu quên nhập phiếu. Chặn xuất âm giúp phát hiện lỗi ngay trong ngày.
UliWork có quản lý được nhiều kho không?
Có. Mỗi chi nhánh có kho mặc định, có thể tạo thêm kho, chuyển hàng giữa các kho bằng phiếu chuyển kho và xem tồn từng kho theo thời gian thực.
Thấy bài viết hữu ích? Chia sẻ cho đồng nghiệp và bạn bè.

